Sau A phát hiện kết quả, hay B xảy ra ngay lập tức?
N41 / 10Chưa đánh dấu
~たばかり
Nghĩa
Vừa mới làm xong theo cảm nhận.
Cách dùng
Vた + ばかりだ.
Điểm cần nhớ
たばかり diễn tả cảm giác việc ấy còn mới. Khoảng thời gian có thể dài nếu người nói vẫn thấy là gần đây.
Dấu hiệu nhận biết
Ví dụ Nhật–Việt
1
先月引っ越したばかりです。
Tôi vừa mới chuyển nhà tháng trước.
N22 / 10Chưa đánh dấu
たところ
Nghĩa
Sau khi làm A thì phát hiện B (kết quả thực tế).
Cách dùng
Vた + ところ、~; phân biệt Vたところだ «vừa mới làm xong».
Điểm cần nhớ
たところ chỉ đúng thời điểm vừa làm xong trong cách dùng chỉ giai đoạn. Khi kể kết quả phát hiện sau khi thử làm, cần đọc cả vế sau.
Dấu hiệu nhận biết
~てみたところ、~
~に聞いたところ、~
Ví dụ Nhật–Việt
1
先生に聞いたところ、明日は休みだそうだ。
Hỏi thầy thì nghe nói ngày mai được nghỉ.
2
調べたところ、問題は見つからなかった。
Sau khi kiểm tra thì không thấy vấn đề.
3
薬を飲んだところ、少し楽になった。
Uống thuốc xong thì thấy đỡ hơn chút.
N23 / 10Chưa đánh dấu
ところに/ところへ
Nghĩa
Đúng lúc đang, sắp hoặc vừa làm A thì B xuất hiện/xảy đến.
Cách dùng
Vる/Vている/Vた + ところに/ところへ; cũng gặp ~ようとしている/~ようとしたところに.
Điểm cần nhớ
Đánh dấu đúng thời điểm B xảy đến hoặc xen vào A; hay gặp người đến, cuộc gọi, sự kiện bất ngờ. ところを có cách dùng riêng như bắt gặp một hành động hoặc cảm ơn/xin lỗi vì làm phiền.
Dấu hiệu nhận biết
~ているところに、電話/客が~
Ví dụ Nhật–Việt
1
出かけようとしたところに、電話がかかってきた。
Đúng lúc định ra ngoài thì có điện thoại gọi đến.
2
食事をしているところへ、友人が来た。
Đúng lúc đang ăn thì bạn đến.
3
寝ようとしているところに、宅配便が届いた。
Đúng lúc chuẩn bị ngủ thì hàng giao tới.
N24 / 10Chưa đánh dấu
たとたん(に)
Nghĩa
Ngay khoảnh khắc vừa A thì B.
Cách dùng
Vた + とたん(に).
Điểm cần nhớ
Ngay khi việc trước kết thúc, việc sau bất ngờ xảy ra. Một lịch trình đã chủ động sắp sẵn thường không tạo sắc thái bất ngờ này.
Dấu hiệu nhận biết
~たとたん(に)、突然~
Ví dụ Nhật–Việt
1
ドアを開けたとたん、猫が飛び出した。
Vừa mở cửa thì mèo lao ra.
2
立ち上がったとたんに、めまいがした。
Vừa đứng dậy là tôi chóng mặt.
3
電気を消したとたん、赤ちゃんが泣き出した。
Vừa tắt đèn thì em bé bật khóc.
N25 / 10Chưa đánh dấu
(か)と思うと/(か)と思ったら
Nghĩa
Vừa mới A thì đã B; hai sự việc hoặc trạng thái nối tiếp rất nhanh.
Cách dùng
Vた + かと思うと/かと思ったら.
Điểm cần nhớ
A và B nối rất nhanh, thường mang cảm giác bất ngờ. Chủ yếu dùng khi quan sát sự việc bên ngoài; không tự nhiên khi kể hành động có chủ ý của chính người nói. Vế sau không phải lời mệnh lệnh hay ý chí.
Dấu hiệu nhận biết
~たかと思うと、もう~
Ví dụ Nhật–Việt
1
雨が降ったかと思うと、すぐ晴れた。
Trời vừa mưa đó mà ngay sau đã hửng nắng.
2
子どもは泣いたかと思ったら、笑い出した。
Đứa bé vừa khóc đã bật cười.
3
電車が来たかと思うと、すぐ出発した。
Tàu vừa đến đã xuất phát ngay.
N26 / 10Chưa đánh dấu
か~ないかのうちに
Nghĩa
A vừa xong/chưa kịp xong thì B.
Cách dùng
V thể từ điển + か + Vない + かのうちに (cùng một động từ).
Điểm cần nhớ
A và B gần như trùng thời điểm, dùng cặp khẳng định/phủ định của cùng động từ; thiên về miêu tả khách quan.
Dấu hiệu nhận biết
VるかVないかのうちに
Ví dụ Nhật–Việt
1
ベルが鳴るか鳴らないかのうちに、学生が立った。
Chuông vừa reo là học sinh đã đứng dậy.
2
座るか座らないかのうちに、名前を呼ばれた。
Chưa kịp ngồi xuống thì đã bị gọi tên.
3
目を閉じるか閉じないかのうちに、眠ってしまった。
Vừa nhắm mắt đã ngủ thiếp đi.
N17 / 10Chưa đánh dấu
が早いか
Nghĩa
Vừa A thì lập tức B.
Cách dùng
V thể từ điển + が早いか; cũng có Vた + が早いか.
Điểm cần nhớ
Nhấn mạnh tốc độ nối tiếp cực nhanh, thường là văn viết hoặc tường thuật việc đã xảy ra. Vế sau không dùng như lời mệnh lệnh hoặc ý chí.
Dấu hiệu nhận biết
~が早いか、すぐ~
Ví dụ Nhật–Việt
1
彼はドアを開けるが早いか、飛び出した。
Anh ấy vừa mở cửa đã lao ra.
2
合図を聞くが早いか、選手たちは走り出した。
Vừa nghe hiệu lệnh, các vận động viên đã chạy.
3
授業が終わるが早いか、教室を出た。
Tiết học vừa kết thúc là đã rời lớp.
N18 / 10Chưa đánh dấu
や/や否や
Nghĩa
Ngay khi A thì B.
Cách dùng
V thể từ điển + や/や否や.
Điểm cần nhớ
Diễn tả phản ứng ngay sau A, thường có yếu tố bất ngờ, thiên về văn viết và tường thuật; không dùng vế sau làm mệnh lệnh hoặc ý chí.
Dấu hiệu nhận biết
~や否や、~
Ví dụ Nhật–Việt
1
彼は知らせを聞くや否や、家を出た。
Vừa nghe tin, anh ấy lập tức ra khỏi nhà.
2
彼女は席に着くや、仕事を始めた。
Vừa ngồi vào chỗ, cô ấy bắt đầu làm việc.
3
扉が開くや否や、人々が押し寄せた。
Cửa vừa mở, mọi người đã ùa vào.
N19 / 10Chưa đánh dấu
なり
Nghĩa
Vừa A là lập tức B.
Cách dùng
V thể từ điển + なり.
Điểm cần nhớ
Hay nói về hành động nhanh, bất ngờ của cùng một chủ thể hoặc người được quan sát; thường văn viết, dễ mang sắc thái đột ngột.
Dấu hiệu nhận biết
~するなり、~した
Ví dụ Nhật–Việt
1
彼は家に帰るなり、寝てしまった。
Anh ấy vừa về đến nhà đã ngủ.
2
彼女は顔を見るなり、笑い出した。
Cô ấy vừa nhìn mặt đã bật cười.
3
子どもは起きるなり、テレビをつけた。
Đứa trẻ vừa thức dậy đã bật tivi.
N110 / 10Chưa đánh dấu
そばから
Nghĩa
Cứ vừa A xong thì B lại xảy ra (lặp bất lợi).
Cách dùng
V thể từ điển/Vた + そばから.
Điểm cần nhớ
Nêu sự lặp đi lặp lại khiến công sức vừa làm bị xóa bỏ, thường mang bất lực hoặc bực bội; khác たとたん chỉ một lần.
Đúng lúc đang, sắp hoặc vừa làm A thì B xuất hiện/xảy đến.
Cách dùng & điểm cần nhớ
Vる/Vている/Vた + ところに/ところへ; cũng gặp ~ようとしている/~ようとしたところに.
Đánh dấu đúng thời điểm B xảy đến hoặc xen vào A; hay gặp người đến, cuộc gọi, sự kiện bất ngờ. ところを có cách dùng riêng như bắt gặp một hành động hoặc cảm ơn/xin lỗi vì làm phiền.
Vừa mới A thì đã B; hai sự việc hoặc trạng thái nối tiếp rất nhanh.
Cách dùng & điểm cần nhớ
Vた + かと思うと/かと思ったら.
A và B nối rất nhanh, thường mang cảm giác bất ngờ. Chủ yếu dùng khi quan sát sự việc bên ngoài; không tự nhiên khi kể hành động có chủ ý của chính người nói. Vế sau không phải lời mệnh lệnh hay ý chí.